Politsiyaga chaqirilsangiz, qanday harakat qilish kerak

Politsiyaga chaqirilganingizda qanday harakat qilish kerak: O’zbekiston fuqarolari uchun qo’llanma

0
0
93

Politsiyaga chaqirilganlik — bu ko’pchilik uchun kutilmagan va stressli holat bo’lishi mumkin. Siz guvoh, gumonlanuvchi yoki jabrlanuvchi sifatida chaqirilgan bo’lishingiz mumkin, lekin har qanday holatda ham o’z huquqlaringizni bilish juda muhim. O’zbekistonda politsiya bilan aloqaga kirishish uchun qanday qonuniy huquqlarga egasiz va qanday harakat qilish kerakligini bilish sizni yanada xavfsizroq qilishga yordam beradi. Ushbu maqolada biz politsiyaga chaqirilganingizda qanday to’g’ri harakat qilishni, huquqlaringizni qanday himoya qilishni va qachon advokatga murojaat qilishni tushuntirib beramiz.

Nima uchun sizni politsiyaga chaqirishlari mumkin?

Sizni politsiyaga chaqirish uchun bir nechta sabablar bo’lishi mumkin:

  • Guvoh sifatida so’roq qilish uchun.
  • Gumonlanuvchi sifatida so’roq qilish uchun.
  • Jabrlanuvchi sifatida ariza yozish yoki ma’lumot berish uchun.
  • Ijtimoiy xavfsizlikka oid ma’lumotlarni aniqlash uchun.

Agar sizga chaqiruv sababi noma’lum bo’lsa, uni aniqlashtirish huquqingiz bor. Siz politsiyaga kelishni boshlashdan oldin chaqiruvning maqsadiga to’liq tushunib yetishingiz kerak.

Politsiyaga chaqiruv qanday rasmiylashtirilishi kerak?

O’zbekistonda politsiyaga chaqiruvni rasmiylashtirish alohida e’tibor talab qiladi. Agar sizni politsiyaga chaqirishsa, sizga rasmiy chaqiruv xati berilishi kerak. Chaqiruvda quyidagilar ko’rsatilishi lozim:

  • Sizning shaxsiy ma’lumotlaringiz.
  • Chaqiruv sababi.
  • Sizning holatingiz (guvoh, gumonlanuvchi, jabrlanuvchi).
  • Vaqt va joy.

Agar chaqiruv xati rasmiy bo’lmasa, sizdan kelishni talab qilish qonuniy bo’lmaydi. Politsiya faqat rasmiy hujjatga tayangan holda sizdan majburiy ravishda kelishingizni talab qilishi mumkin.

Politsiyaga borishga tayyorlanish

  1. Chaqiruv sababini va holatingizni aniqlashtiring. Chaqiruv sababi va sizning politsiyaga chaqirilish sababi to’g’risida aniq ma’lumotga ega bo’ling.
  2. Shaxsiy hujjatlarni tayyorlang. Pasportingizni, chaqiruv xatini va kerakli boshqa hujjatlarni oling.
  3. Advokat bilan maslahatlashish. Agar siz gumonlanuvchi yoki jabrlanuvchi sifatida chaqirilgan bo’lsangiz, advokatga murojaat qilish tavsiya etiladi. Advokat sizni yuridik jihatdan qo’llab-quvvatlashi va huquqlaringizni himoya qilishi mumkin.

Qachon advokatga murojaat qilish kerak?

Advokatga murojaat qilish zarurati quyidagi holatlarda yuzaga keladi:

  • Agar sizni gumonlanuvchi sifatida chaqirishsa.
  • Agar sizni so’roq qilishga chaqirgan bo’lsa.
  • Agar sizning huquqlaringiz buzilishi mumkin deb o’ylasangiz.
  • Agar sizga politsiya tomonidan imzolanishi kerak bo’lgan hujjatlar berilgan bo’lsa, lekin siz ular bilan rozi bo’lmasangiz.

Advokat sizni qonuniy huquqlaringiz haqida to’liq ma’lumot berishi va politsiyaga qanday harakat qilishni aniqlashga yordam beradi.

Politsiyada sizning huquqlaringiz

O’zbekiston qonunlariga binoan, politsiyaga chaqirilganingizda bir qator huquqlarga egasiz:

  • Chaqiruv sababi haqida ma’lumot olish huquqi. Siz politsiyaga chaqirilganingizning sababini so’rash huquqiga egasiz.
  • Himoya qilish huquqi. Siz advokatni jalb qilish huquqiga egasiz, chunki politsiya bilan muloqotda bo’lganingizdan boshlab advokat sizga yordam berishi mumkin.
  • O’zingizga qarshi so’zlashish huquqi yo’qligi. Siz o’zingizga yoki yaqinlaringizga qarshi guvohlik berishdan bosh tortishingiz mumkin (O’zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 25-moddasi).
  • Hurmatli munosabatda bo’lish huquqi. Politsiya xodimlari sizga hurmat bilan munosabatda bo’lishi kerak va hech qanday tazyiqlarni qo’llashga haqqi yo’q.

Politsiyaga qanday munosabatda bo’lish kerak?

  1. Tinchlaning va xotirjam bo’ling. Agar sizga nisbatan ayblovlar bo’lsa ham, nervni boshqarish va to’g’ri munosabatda bo’lish juda muhim.
  2. Hujjatlarni diqqat bilan o’qing. Sizga hujjatlarni imzolash taklif etilganda, ularni to’liq o’qib chiqish kerak. Agar siz tushunmasangiz, advokatdan maslahat so’rang.
  3. Tazyiqdan voz keching. Agar sizga politsiya xodimlari tomonidan tazyiq yoki tahdidlar amalga oshirilsa, bu holatni yozib oling (masalan, diktofon orqali) va advokatga xabar bering.

Qachon advokatga murojaat qilish kerak?

Advokatga murojaat qilish zarurati bo’lgan holatlar:

  • Agar sizni gumonlanuvchi sifatida chaqirishsa.
  • Agar sizga politsiya tomonidan qo’lga olish yoki so’roq qilish amaliyoti amalga oshirilsa.
  • Agar siz politsiya bilan aloqa qilishda yuridik jihatdan yordamga muhtoj bo’lsangiz.

Advokat sizni barcha yuridik holatlarda qo’llab-quvvatlaydi, huquqlaringizni himoya qiladi va har qanday noto’g’ri harakatlarga qarshi kurashadi.

Politsiyaga kelmaslik huquqi

Agar chaqiruv rasmiy hujjat asosida bo’lmasa, siz politsiyaga kelmaslik huquqiga egasiz. Bundan tashqari, yuridik jihatdan quyidagi holatlarda politsiyaga kelmaslik mumkin:

  • Sizga politsiya tomonidan rasmiy chaqiruv yuborilmagan bo’lsa.
  • Sizning sog’lig’ingizda jiddiy muammolar bo’lsa va bu shifokor tomonidan tasdiqlangan bo’lsa.

Bunday holatlarda, sizning politsiyaga kelmaslik huquqingizni himoya qilish uchun advokat bilan maslahatlashish zarur.

Politsiyaga tashrifdan so’ng nima qilish kerak?

  1. Imzolangan hujjatlarni tekshirib chiqing. Agar siz politsiyada hujjatlar imzolagan bo’lsangiz, ularning mazmunini diqqat bilan o’qib chiqish kerak. Ular sizning so’zlaringizga mos kelishiga ishonch hosil qiling.
  2. Agar huquqlar buzilgan bo’lsa, bu haqda xabar bering. Politsiya xodimlarining noqonuniy harakatlarini qayd eting va bu haqda advokatga xabar bering.
  3. Advokat bilan maslahatlashish. Politsiyada yuzaga kelgan holatni va sizning huquqlaringizni to’g’ri baholash uchun advokatdan yordam so’rang.

Xulosa

Politsiyaga chaqirilganingizda, qonuniy huquqlaringizni bilish va to’g’ri harakat qilish juda muhimdir. Har qanday holatda ham huquqlaringizni himoya qilish uchun advokat bilan maslahatlashish tavsiya etiladi. O’z huquqlaringizni bilib, politsiya bilan muloqot qilishda ehtiyotkorlik va ongli bo’lish sizni qo’llab-quvvatlashga yordam beradi.

Foydali ma'lumot

Direktorlar kengashi mas’uliyati bo‘yicha da’volar

Yirik korxona egasi boʻlish, shubhasiz, katta imkoniyatlar va muvaffaqiyatlar eshigini ochadi. Ammo bu sharaf bilan birga, yashirin xavflar va ogʻir mas’uliyatlar ham keladi. Koʻpincha, biz biznesning kundalik operatsiyalariga shunchalik shoʻngʻib ketamizki, eng muhim jihatlardan biri – Direktorlar kengashi a’zolarining mas’uliyatini nazardan chetda qoldiramiz. Lekin aynan shu mas’uliyat, kompaniyangiz kelajagi uchun katta ahamiyatga ega boʻlib, uni […]

0
0
5

Sudda dalillarni to‘plash qoidalari

Huquqiy jarayonni boshlash har bir shaxs hayotidagi jiddiy qadamdir. Ko’pincha, bu jarayon stressli va murakkab ko’rinadi, ayniqsa «Sudda dalillarni to‘plash qoidalari» haqida to’liq tasavvurga ega bo’lmaganlar uchun. Ammo, ishni muvaffaqiyatli yakunlashning asosiy kalitlaridan biri aynan dalillarni to’g’ri yig’ish va taqdim etishda yotadi. Dalillar sudning adolatli va asosli qaror chiqarishi uchun muhim poydevor hisoblanadi. Ular sizning […]

0
0
6

Nikoh shartnomasining huquqiy kuchi

Oila – bu muhabbat, ishonch va o‘zaro hurmatga asoslangan muqaddas maskan. Ammo bugungi tez o‘zgaruvchan dunyoda, hayot nafaqat his-tuyg‘ulardan, balki moddiy va huquqiy munosabatlardan ham iborat ekanini unutmaslik kerak. Ko‘pincha, kelajak haqida qayg‘urish va ehtimoliy qiyinchiliklarning oldini olish – bu donolik va mas’uliyat belgisidir. Ayniqsa, moliyaviy masalalar, mulk va majburiyatlar nuqtai nazaridan er-xotinlarning huquqlarini belgilash […]

0
0
7

Bank kreditini muddatidan oldin yopish bo‘yicha nizolar

Hayotimizda kutilmagan vaziyatlar tez-tez uchrab turadi. Bugun moliyaviy ahvolingiz og‘ir bo‘lishi mumkin, ertaga esa kutilmagan daromad manbai paydo bo‘lib, qarzlaringizdan xalos bo‘lishni istaysiz. Ayniqsa, bankdan olingan kreditni muddatidan oldin yopish istagi ko’pchilikda paydo bo’ladi, chunki bu foiz xarajatlarini tejashning ajoyib yo’li bo’lib tuyuladi. Ammo amaliyotda Bank kreditini muddatidan oldin yopish bo‘yicha nizolar tez-tez yuzaga keladi. […]

0
0
3

Xorij bilan tuzilgan shartnoma nizolari

O’zbekistonning jahon iqtisodiyotiga integratsiyalashuvi tobora kuchayib borayotgan bir davrda, eksport-import operatsiyalari bilan shug’ullanuvchi tadbirkorlarimiz uchun yangi imkoniyatlar eshiklari ochilmoqda. Ammo bu kengayayotgan bozorlar bilan birga, o’ziga xos murakkabliklar ham paydo bo’ladi. Xususan, xorij bilan tuzilgan shartnoma nizolari ko’plab biznes egalari duch keladigan jiddiy muammolardan biridir. Xalqaro savdoda yuzaga keladigan kelishmovchiliklar, tushunmovchiliklar yoki shartnoma shartlarining bajarilmasligi […]

0
0
4

Bank kafolat xatining yuridik kuchi

O‘zbekiston iqtisodiyotining jadal rivojlanishi, savdo aloqalarining kengayishi va xalqaro bozorga integratsiya jarayonlari tadbirkorlar, ayniqsa sotuvchilar va importchilar oldiga yangi imkoniyatlar bilan birga qator mas’uliyat va xatarlarni ham qo‘ymoqda. Bitimlarning ishonchliligi, to‘lovlarning o‘z vaqtida amalga oshirilishi har qanday savdo jarayonining asosini tashkil etadi. Afsuski, shartnomaviy majburiyatlarning bajarilmasligi, moliyaviy nizolar kabi holatlar tez-tez uchrab turadi, bu esa […]

0
0
4

Aybsizlikni isbotlashda dalillarning roli

Hayotingizda eng dahshatli lahzalardan biri – bu sizga nisbatan ayblov qo’yilganini eshitishdir. Bunday vaziyatda har bir daqiqa qimmatli, har bir qaror esa taqdiriy bo‘lishi mumkin. Xavotir va noaniqlik girdobida qolganingizda, o’zingizni himoya qilish uchun yagona ishonchli vosita bor – bu dalillar. Aynan aybsizlikni isbotlashda dalillarning roli shubha ostiga olingan har bir fuqaro uchun hayotiy ahamiyatga […]

0
0
4

Oila ichidagi zo’ravonlikka qarshi javobgarlik: Huquqiy jihatlar va jabrlanuvchilarning huquqlarini himoya qilish

Oila ichidagi zo’ravonlik – inson huquqlarini buzuvchi jiddiy jinoyat bo’lib, jismoniy va ruhiy salomatlikka salbiy ta’sir ko’rsatadi. O’zbekistonda oxirgi yillarda oila ichidagi zo’ravonlikka qarshi javobgarlik kuchaytirildi va huquqni muhofaza qilish organlari va sud tizimi jabrlanuvchilarning himoyasini ta’minlash uchun barcha imkoniyatlarni yaratmoqda. Ushbu maqolada oila ichidagi zo’ravonlikka qarshi javobgarlikni, turli xil jazolarni va zo’ravonlik qurboni bo’lgan […]

0
0
148

Qarzni Undirish: O’zbekistonda Qarzni Qanday Qaytarish Mumkin?

Qarzni undirish — bu qarz beruvchi va qarz oluvchi o’rtasida kelishilgan to’lovni amalga oshirish uchun bir qator huquqiy amallarni bajarishni anglatadi. O’zbekistonda qarzni qaytarish jarayoni ko’plab yuridik qadamlarni talab qiladi, ammo ba’zi hollarda bu jarayonni huquqiy xizmatlar yordamida emas, balki o’zingiz ham amalga oshirishingiz mumkin. Bu maqolada biz qarzni undirish jarayonini bosqichma-bosqich qanday amalga oshirish […]

0
0
215

Fuqarolik sudiga da’vo arizasi topshirish tartibi

Hayotimiz har doim ham silliq kechavermaydi. Ba’zida biz o’zimizni nohaqlik qurboni deb his qilganimizda, mulkiy nizolar, qarzlarni undirish, oilaviy masalalar yoki iste’molchi huquqlarining buzilishi kabi muammolarga duch kelamiz. Bunday vaziyatlarda, adolatni tiklash va o’z huquqlaringizni himoya qilish uchun qonuniy yo’l mavjud – fuqarolik sudiga murojaat qilish. Ammo ko’pchilikni «qanday qilib?» degan savol qiynaydi. Aynan mana […]

0
0
20

Vasiyatnomani haqiqiy deb tan oldirish

Inson hayoti davomida to‘plagan mol-mulki taqdiri, vafotidan so‘ng kimlarga meros bo‘lib qolishi barcha uchun dolzarb masaladir. Bu borada vasiyatnoma eng muhim huquqiy hujjatlardan biri hisoblanadi. Biroq, vasiyatnoma har doim ham hech qanday muammosiz qonuniy kuchga kiravermaydi. Ba’zida merosxo‘rlar orasida, hatto notarial tasdiqlangan vasiyatnomaga nisbatan ham shubhalar paydo bo‘lishi, uning haqiqiyligiga e’tirozlar bildirilishi mumkin. Bunday hollarda, […]

0
0
3

Ish joyidagi diskriminatsiyaga qarshi himoya

Har bir inson o’z mehnati uchun qadr-qimmatga ega bo’lishi va teng imkoniyatlardan foydalanishi kerak. Afsuski, bugungi kunda ham ish joyida diskriminatsiya – kamsitish holatlari uchrab turadi. Bu ayniqsa migrant ishchilar va ayollar kabi zaif guruhlarga taalluqli bo’lib, ularning huquqlari ko’pincha poymol etiladi. Ish joyidagi diskriminatsiyaga qarshi himoya mexanizmlarini bilish har birimiz uchun muhim. Chunki faqatgina […]

0
0
5
Barcha maqolalarga