javob sanasi: 06.08.2026
Xalqaro avtomobil yuk tashish sohasida, agar tashish yo'lda bir nechta davlat orqali amalga oshirilsa, ko'pincha CMR konvensiyasi (Xalqaro yuk tashish shartnomasi to'g'risidagi konvensiya) qoidalari qo'llaniladi, agar O'zbekiston va boshqa tegishli davlat bu konvensiyaga a'zo bo'lsa yoki tomonlar shartnomada uni qo'llashga kelishgan bo'lsa, bu konvensiya tashuvchining yuk yo'qolishi, shikastlanishi yoki kechikishi uchun javobgarligini standart tarzda belgilaydi. Shartnoma tuzishda aynan qaysi xalqaro yoki milliy qoidalar qo'llanilishini aniq belgilash, tashuvchining javobgarlik chegarasini (odatda yuk og'irligiga nisbatan hisoblangan maksimal summa), sug'urta talablarini va da'vo qo'yish muddatlarini shartnomada yoki unga ilova qilingan hujjatlarda aniq yozib qo'yish zarur. Yukni jo'natishdan oldin uning holatini (miqdori, sifati, qadoqlanishi) hujjatlashtirish, hamda transport kompaniyasidan yuk sug'urtasi mavjudligini so'rash tavsiya etiladi, chunki bu keyinchalik zarar yuz berganda kompensatsiya olishni sezilarli darajada osonlashtiradi. Agar yuk shikastlangan yoki yo'qolgan holat yuz bersa, darhol yetkazib beruvchi va transport kompaniyasiga yozma xabar berish, hodisani hujjatlashtirish (fotosuratlar, dalolatnomalar) va shartnomada belgilangan da'vo muddatlariga qat'iy rioya qilish muhim ahamiyatga ega.